Marta Mędrela

Teoria poliwagalna — jak układ nerwowy wpływa na nasze emocje i relacje?

Teoria poliwagalna została zaproponowana przez Stephena W. Porgesa. Wyjściowym założeniem jest to, że autonomiczny układ nerwowy nie działa tylko jako prosta para „sympatyk-przywspółczulnik”. Zamiast tego istnieje ewolucyjna hierarchia reakcji, która wpływa na zachowania obronne i społeczne. Teoria łączy mechanizmy fizjologiczne

Czytaj więcej

Przemoc cyfrowa wobec kobiet: Skala problemu i dostępne wsparcie

Przemoc cyfrowa (technology-facilitated violence) to forma przemocy oparta na użyciu narzędzi cyfrowych, które może uderzać w prywatność, dobre imię oraz bezpieczeństwo fizyczne i psychiczne. Aktualnie w związku z tym, obserwuje się, że kobiety i dziewczęta są szczególnie narażone, zwłaszcza gdy

Czytaj więcej

Jak przeciwdziałać przemocy cyfrowej? Wskazówki dla rodziców, nauczycieli i dorosłych

Przemoc cyfrowa to powtarzane, zamierzone krzywdzenie danej osoby przy użyciu technologii komunikacyjnych (np. wiadomości, mediów społecznościowych, platform gier). Może przyjmować formy nękania, szantażu, udostępniania kompromitujących materiałów lub wykluczania z grupy online. Problematyka ta ma wymiar lokalny i międzynarodowy, dlatego działania

Czytaj więcej

Co dzieje się w mózgu podczas zakochiwania się? Neurochemia miłości

Zakochiwanie się jest uniwersalnym doświadczeniem. Obejmuje emocje, motywacje i zmiany poznawcze. Badania neurobiologiczne wykazały, że proces ten angażuje specyficzne układy mózgowe i neuroprzekaźniki. Rozróżnia się zazwyczaj fazę wstępnej fascynacji (namiętność) oraz fazę długotrwałego przywiązania. Zrozumienie mechanizmów tych faz pomaga wyjaśnić

Czytaj więcej

Trauma dziecięca a umiejętność kształtowania relacji w dorosłym życiu

Wczesne doświadczenia traumatyczne obejmują przemoc fizyczną, seksualną, zaniedbanie oraz chroniczne zaniedbania emocjonalne. Klasyczne badania nad traumą dziecięcą wykazały zależność między występowaniem niekorzystnych doświadczeń dzieciństwa a gorszym zdrowiem fizycznym i psychicznym w dorosłości (Felitti et al., 1998; CDC, 2024). Definicja traumy

Czytaj więcej

Na czym polega terapia EMDR i jakie są jej efekty?

EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) to ustrukturalizowana terapia ukierunkowana na przetwarzanie traumatycznych wspomnień. Opiera się na modelu Adaptive Information Processing (AIP), prowadzi przez osiem faz i wykorzystuje bilateralną stymulację sensoryczną. Najmocniejsze dowody dotyczą leczenia PTSD; wytyczne eksperckie rekomendują EMDR

Czytaj więcej

Przekraczanie granic przez innych: Jak reagować i bronić siebie?

Granice definiują akceptowalny poziom kontaktu, intymności i zobowiązań w relacjach. Naruszenia granic pojawiają się w związkach, pracy i rodzinie. Długotrwałe przekraczanie granic wiąże się z wypaleniem, obniżonym poczuciem własnej wartości i lękiem. Ustalanie i utrzymanie granic chroni zdrowie psychiczne i

Czytaj więcej

Trudności w stawianiu granic: Jak radzić sobie z poczuciem winy?

Wielu pacjentów zgłasza trudność w stawianiu granic. Ta trudność często wywołuje chroniczne poczucie winy, które pełni funkcję ochronną. Poczucie winy może blokować zachowania obronne i utrudniać zdrowe relacje dlatego też terapia powinna stopniowo wprowadzać naukę stawiania granic. Definicje i ramy

Czytaj więcej

Podejście humanistyczne w terapii: Czym różni się od innych nurtów?

Podejście humanistyczne powstało jako reakcja na redukcjonizm behawioryzmu i mechanistyczne interpretacje psychoanalizy. (Rogers, 1961). Humanizm akcentuje godność osoby, subiektywne przeżycie i potencjał rozwojowy. (Maslow, 1943). Terapeuci humanistyczni traktują klienta jako aktywnego agenta zmiany. (Cain, 2010). Filozofia i cele terapii humanistycznej

Czytaj więcej

Dysocjacja i rozszczepienie jaźni – co mówi nauka?

Wprowadzenie – definicja i zakres pojęciowy dysocjacji Dysocjacja to zaburzenie integracji procesów psychicznych obejmujących świadomość, pamięć, tożsamość, emocje, percepcję i działanie (American Psychiatric Association, 2013). Objawy dysocjacyjne mogą występować w formie krótkotrwałej albo jako przewlekłe, klinicznie istotne zaburzenia tożsamości i

Czytaj więcej

Trauma międzypokoleniowa a dorosłe życie rodzinne

Międzypokoleniowe traumy stanowią złożone zjawisko, w którym doświadczenia silnego stresu lub przemocy przeżywane przez jedną generację oddziałują na funkcjonowanie kolejnych pokoleń. Wskazana trauma międzypokoleniowa wpływa na mechanizmy psychologiczne, biologiczne i społeczne w obrębie rodziny. Badania nad traumą międzypokoleniową Już w

Czytaj więcej